Бид зээлийн хүсэлтийг долоо хоногт шийдэж байна
Barilga
2019-11-05
Орон сууцны санхүүжилтийн корпорацийн гүйцэтгзх захирал Ж.АЛДАРЖАВХЛАН: Бид зээлийн хүсэлтийг долоо хоногт шийдэж байна
-Зээлийн олголт хэр байна. Хүмүүс орлого хүрэхгүй, байр өндөр үнэтэй байна гэх юм. Хаанаа ийм гацаа үүсээд байна?
-Гацаж байгаа юм байхгүй шүү дээ.Энэ оны гуравдугаар сарын 17-нд Засгийн газрын тогтоол гараад "орон сууц" хөтөлбөрийн журамд өөрчлөлт орсон. Иргэнд 40 хуртэлх сая төгрөгийн зээл олгоод явна гээд өмнө нь ам метр талбайн хэмжээг 650 мянган төгрөгөөр тогтоосон байсан. Энэ үнийн хязгаарыг үгүй болгосон. Үүнээс хойш айлын орон сууц хөтөлбөрийн хэрэгжилт нилээн эрчимтэй болсон шүү. Журамд өөрчлөлт оруулснаас хойш гурван cap болж байна.
ТӨРИЙН АЛБАН ХААГЧ ЗЭЭЛЭЭ АВСАН
-Энэ гурван сарын хугацаанд нэлээн хүн ажлаа амжуулаа биз дээ.
-Төрийн албан хаагч орон сууцны зээл аваад байна. Тэдний цаана олон хүн сайхан сууцанд амьдарч байна. Утаа бага ч гэсэн арилна гэж бодохоор олон талын ач тустай ажил байгаа биз дээ. 10ОО орчим хүн зээл авахаар судлагдаж байна, цаана нь бас орчим хүн орох орон сууц, байраа хайж байна. Ингэхээр хетөлбөр богино хугацаанд хүмүүст хүрсэн байгаа биз дээ. Эхний үед тодорхой асуудлаас болоод ажил жаахан удааширснаас биш гуравхан сарын хугацаанд манай ажил, зээл олголт нилээн эрчимтэй, хурдтай явж байгаа шүү. Энэ үед бид хямд үнэтэй орон сууцыг төрийн албан хаагчиддаа санал болгох Монголын барилгын комданиудтай хамтарч ажиллаж байгаа. Ялангуяа тэдэнд нэг ам метр талбайн үнэ, өртгөө буулгаач гэсэн санал тавьсан. Ерөнхийдөө нэлээд үр дүн гарч байгаа. Зээл олголт ийм түргэн шуурхай явагдаж байгаа нехцөлд бондын эх үүсвэрийн санхүүжилт маань тасралтгүй байгаад байвал өөр айхтар асуудал алга.
-Тухайн албан хаагчийн сарын орлого зээл авахад хүрэх эсэх, иргэдийн орлого нэлээн асуудал болоод байгаа юм биш үү?
-Орлогын асуудал мэдээж босно. Энэ чинь зээл учраас зарим хүн яасан удаан юм гэдэг Тэсгэл алддагүй дээ. Энэ чинь иргэдэд зүгээр тарааж байгаа мөнгө, эх орны хишиг биш. Тийм учраас эргэж цуглуулах гэж байгаа мөнгө тул банкны зарчмаар л ажиллана. Засгийн газраас өрийн бичиг гаргаад энэ хөтөлбөрийг санхүүжүүлж байгаа учраас ажилдаа эхнээсээ хариуцлагатай хандах ёстой. Энэ утгаараа бид хэнд ч гэсэн журмынхаа дагуу шаардлагаа тавина.
АШИГЛАЛТАД ОРСОН БАЙРАНД Л ЗЭЭЛ ОЛГОЖ БАЙГАА
-Сүүлийн үед худалдан авах гэж байгаа барилгынх нь ажлын гүйцэтгэл хэдэн хувиас дээш болсон тохиолдолд улсын комисс хүлээж аваагүй ч танайх материалыг нь хүлээн авч байна гэсэн явган яриа таржээ. Энэ дээр та юу хэлэх вэ?
-Яг улсын комисс аваад ашиглалтад орсон байрыг зээлд хамруулна гэхээр хямд үнэтэй орон сууцууд ашиглалтад арай ороогүй байх жишээтэй. Том талбайтай. өндөр үнэтэй байр зах зээлд үлдчихсэн. Ашиглалтыг энэ нь хаагаад байгаа байхгүй юу. Бэрхшээлгүй ажил гэж алга. Салбарын сайд болон ТУЗ-тэйгөө асуудлаа хэлэлцээд тийм барилгуудыг зээлд хамруулах зөв юмаа гэж шийдсэн. Үл хөдлөх хөрөнгийнхөнтэй уулзалт хийсэн. Ерөнхийдөө ашиглалтад орж, улсын комисс хүлээн аваагүй байрыг бид бүртгэж авч зээл гаргаж өгч болох юм. Бас үл хөдлөх хөрөнгийн гэрээг гаргаж өгч болох юм. Комисс барилгын ажлыг хэзээ ч авч болзошгүй. Монголын нөхцөл байдлаар тэр барилга бараг бэлэн болчихсон, айлууд нь орчихсон байдаг, комиссын олон үе шат хагас жил ч юм уу, ямар хугацаагаар үргэлжлэхийг бид мэдэхгүй. Тэгэхээр нэгэнт ашиглалтад орсон барилгыг зээлд хамруулъя гэсэн хэрэг
- Орон сууцны санхүүжилтын корпорацн байх юмуу. Яагаад заавал тэднийхээр дамжуулан байрны зээл олгох ёстой гэж. Энэ байгууллагаар дамжуулан удаалаа, хүнд суртал гаргалаа гэж нэг иргэн асууж, мэдээлж байсан. Ингэж байхаар энэ ажлыг банкуудад өгвөл дээргүй юу гэсэн асуулт иргэдээс манайд ирүүлсэн. Таны хувьд...?
-Манайханд ямар ч хүнд суртал байхгүй. Үүнийг би баттай хэлнэ. Төрийн адбан хаагч байраа сонгоод ирсэн тохиолдолд манай хамт олон хагас, бүтэн сайнгүй ажиллаж байгаа. Бага хүүтэй, урт хугацааны зээлийг арилжааны банкаар дамжуулан олгох юм бол үндсэндээ хүү нь өндөр болно. Шалгуурууд нэлээд нарийсч, хугацаа нь удаан болно. Манайд хоноод асуудал шийддэг бол тэнд удаан хугацаа өнгөрөхийг үгүйсгэх аргагүй. Арилжааны банкууд зээл өгч байгаа. Гэхдээ хүү нь харьцангуй өндөр байгаа. Иргэд ийм юм хүснэ гэж байхгүй. Засаг, төр бага хүүтэй мөнгийг өөрийнхөө байгууллагаар дамжуулан зөвхөн төрийн албан хаагчдад урт хугацаагаар олгоё гэхэд "Би заавал тийм өндөр хүүтэй газарт очиж зэзл авна" гэдэг санаа терийн албан хаагчаас лав гарахгүй байх.
ХӨТӨЛБӨРИЙН ЗЭЭЛ ХАМГИЙН УЯН ХАТАН НӨХЦӨЛТЭЙ
-Иргэдэд олон хүүхэдтэй зэрэг зовлон бий. Хоёр, гурван өрөө байр авчихмаар байдаг. Орлого нь хүрдэггүй. 40 хүртэлх сая төгрөг гэдгийг зарим хүн ойлгохгуй байх шиг. Би 60 саяын зээл авахад зургаан саяа л төлнө гэдэг. Дөчөөс дээш саяын үнэтэй байр авбал иргэн дөчийнхөө бас 10 хувийг нэмж төлөх үү?
-Дөчин сая төгрөгөөс илүү гарсныг нь төлнө. 10 хувь гэдэг нь дөчөөсөө даваад гарсан байгаа биз дээ. Жишээ нь, Та 50 сая төгрөгийн үнэтэй байрны зээл авлаа гэж бодъё. саяыг төлөөд л энэ нь тухайн үнийн дүнгийн 10 хувиас илүү гарч байна гэсэн үг. Тэгэхээр тэнд дахин 10 хувь гэсэн ойлголт байхгүй. Энэ зээл хамгийн хөнгөлөлттэй. Хамгийн уян хатан нөхцөлтэй шүү. Ажил явуулж байгаа үед гомдол шүүмжлэл гарахыг үгүйсгэхгүй. Манай хөтөлбөр маш амжилттай явагдаж байгааг дахин хэлмээр байна.
-Орон сууц гэхээсээ илүү хувийн хоёр, гурван давхар сууц сонгох болочж байдаг уу ?
-Улсын комисс хүлээн аваад, үл хөдлөх хөрөнгийн барьцааны шаардлага хангаад таунхаус ч юм уу, тийм нөхцлөөр бид бас харж үзэж болно. Түүнээс биш ямар ч дэд бүтэцгүй, алс хол барьчихсан барилга төвөгтэй шүү дээ. Хотод ойролцоо яг тийм барилгууд байгаа л даа. Төвийн бүх эрчим хүчинд холбогдчихсон. Төрийн албан хаагч өөрөө ийм байр сонгоод ирсэн байвал авч үзэж болно. Гэхдээ одоогоор тийм тохиолдол алга.
САНХҮҮЖИЛТИЙГ НЬ УДААДАГГҮЙ ШҮҮ ДЭЭ
-Зарим барилгын компани торийн албан хаагчдад байраа зарахгүй. Мөнгө нь шийдэгдэх гэж их уддаг гэсэн гээд халгаахгүй байна гэх юм. Танайхаас зээл авлаа гэхэд тухайн барилгын компанид ямар хугацаанд мөнгө нь шилжиж очдог юм бэ?
-Зээлийн гэрээ хийгдвэл бид нар үл хөдлөх хөрөнгийн компанид барьцаалаад, барьцаалсан тухай албан ёсны шийдвэр гарахад долоо хонодог. Шийдвэр гараад бид шууд санхүүжилтийг тухайн компанид шилжүүлж өгдөг. Тэгэхээр төлбөрийн асуудал нэг их удахгүй, удлаа гэхэд 10 хоногт шийдэгдэж байгаа биз дээ.
Одоо бид санхүүжилтийн эх үүсвэр шийдвэрлүүлсэн зээлүүдийн багцын дүнгээр нь Сангийн яаманд тавьж шийдүүлж байгаа. Гэхдээ биднээс бас хамаарахгүй асуудал байгаа, бондын арилжаа хэзээ хийгдэх гэх мэт.
-Мансардтай барилгыг зээлд хамруулахыг танайх зөвшөөрсөн, зөвшөөрөөгүй гэсэн маргаан байдаг. Иргэд 40 саядаа ч юм уу, орлогодоо багтааж зээл авъя гэхэд мансаарднааас илүү гарахгүй нь ээ гэдэг. Ямар шийдвэр гарсан бэ?
-Мансардны барилгын хувьд хориглосон юм байхгүй. Орон сууц гэж үзээд олж өгвөл хамруулахыг л бодно. Тухайн хүний сонголт л мэдэх хэрэг.
ХАМТРАН ЗЭЭЛДЭГЧ БАЙЖ Л ТААРАА
-Төрийн албан хаагч ганц бие, өрх толгойлсон эмэгтэй байгаа тохиолдолд заавал хамтран зээлдэгчтэй байна гэсэн шаардлага танайхаас тавьж байгаа. Энд яаж зохицож ажиллах боломж байдаг юм бэ. Тухайн хүн маань үнэхээр ганц бие эсвэл өрх толгойлсон бол яах ёстой юм бз?
-Яг одоо дийлэнх нь хамтран зээлдэгчтэй байгаа. Бид эрсдэлээс сэргийлмээр байна. Дээр нь тухайн хүнд ямар нэг хамаатан садан гэж байдаг. Эргээд зээл төлөхөд 20 жилийн дотор юу ч болоо билээ. Бид юу юугуй хүний байрыг булааж авмааргүй байна. Асуудал гарахад хамтран зээлдэгч нь төлөөд явбал эрсдэл арай бага гэсэн үүднээс ийм шаардлага тавьж байгаа.
-Зээлээ авчихсан хүмүүс хугацаандаа зээлээ эргэн төлж чадаж байна уу. Одоо танайхаас зээл авлаа гэхэд банк шиг cap болгон очоод төлөөд байх ёстой юу. Эсвэл байгууллага бүр өөрсдөө тусдаа данстай юу?
-Тухайн байгууллага өөрийн дансаараа дамжуулан зээлийг төлүүлж байгаа. Эргэн төлөлтийн хувьд ямар нэг асуудал одоохондоо алга.
-Байр сонголтонд иргэд бас гомдолтой байдаг. Сонгоод орсных нь дараа чанарын асуудал гардаг. Тухайн компанид хандах уу, яах уу?
-Чанарын хувьд иргэн өөрөө очоод орон сууцаа сонгосон тул асуудалгүй гэж бодож байна. Тийм учраас асуудлаа өөрөө шийд. Улсын комисс тухайн барилгын ажлыг хүлээгээд авчихсан учраас энэ болохгүй байна гэсэн асуудал төвөгтэй л дээ. Тийм л учраас сонголтыг бид төрийн албан хаагчдад өөрсдөд нь өгч байгаа, өөрсдөө эрсдэлээ давхар хариуцаарай гэж. Та мөнгийг нь төлөх учир байраа зөв сонгоорой гэдэг үүднээс иргэдэд байр сонгох ажлыг нь өгчихсөн. Манайд хандаж ирсэн компани болгоны мэдээллийг нь вэб сайтандаа байрлуулж байгаа. Тэндээс тухайн хүн өөрөө байраа сонгоод авна.
БОРЛОГДОХГҮЙ ОРОН СУУЦЫГ нь ЗАРЖ ӨГЧ БАЙНА
-Монгол Улсын газар нутагт монгол мөнгөн дэвсгэртээр л наймаа арилжаа хийнэ гэсэн хуультай. Барилгын компаниуд зарим сэтгүүл, цахим хуудсаар үнэ өртгөө доллараар тавьсан байдаг. Энэ зөв үү?
-Тухайн барилгын компани мэдээж монгол төгрөгөөр л тооцоогоо хийх ёстой. Бид зөвхөн монгол төгрөгөөр л үнийг нь тогтоож өгдөг. Тиймээс манайд хамааралтай асуудал биш байна.
- 4000 айлын орон сууцны зээл орон сууцны үнийг өсгөж байгаа гэх юм. Энэ үнэн үү. Та хариулах уу?
-Банкууд өөрсдийн зээлийн эх үүсвэртэй болж байгаа. Бас 4000 айлын эрон сууц хөтөлбөр маань барилгын салбарт борлогдохгүй орон сууцыг борлуулж өгч байна. Тэгэхээр аль аль талд нь л асуудал байгаа байх.
-Ганцхан Улаанбаатар хотод гэлтгүй аймгуудад энэ орон сууцны зээлийн хөтөлбөр хэрхэн хэрэгжиж байна даа?
- Улаанбаатар хотод 4000 айлын орон сууцны зээлийн асуудал ямар байна, хөдөө орон нутаг яг л түүн шиг адилхан хэрэгжиж байгаа. Хотод иргэд орон сууц зээлээр авдаг шигээ л орон нутгийнхан байраа аваад л эргээд зээлээ төлөөд ажил гольдролоороо л явж байна.
Эх Сурвалж Зууны Мэдээ